जोडिनुहोस
  • होमपेज
  • असम—मिजोरम सीमा नजिकै फेला परेको आठौं शताब्दीका हिन्दू—बौद्ध मूर्तिकलाहरूको अनुसन्धान गरिने

असम—मिजोरम सीमा नजिकै फेला परेको आठौं शताब्दीका हिन्दू—बौद्ध मूर्तिकलाहरूको अनुसन्धान गरिने

मणिपुर— आसाम—मिजोरम सीमा नजिकैको पहाडी क्षेत्रमा करिब १५०० वर्ष पुरानो (८औँ शताब्दी) को हिन्दू र बौद्धका मूर्तिहरू फेला पारेको छ। ती मूर्तिहरुको अनुसन्धान गर्न भारतीय पुरातत्व सर्वेक्षण विभाग (एएसआई), गुवाहाटीका र असम विश्वविद्यालय सिलचरका अनुसन्धान विज्ञहरु उक्त क्षेत्र जाने भएका छन् ।

आसाम विश्वविद्यालयको भिजुअल आर्ट्स विभागका सहायक प्राध्यापक डा गणेश नन्दी र अन्वेषक डा विनय पलले आसामको हाइलाकान्डी जिल्लाबाट आसाम—मिजोरम राज्यको सीमाना पार गरेर गन्तव्यमा पुग्न लगभग रातभर जङ्गलको यात्रा गर्नुपर्ने बताए।

उनीहरूले ती मूर्तिहरू मिजोरमको मामित जिल्लाको कोलालियन गाउँमा फेला पारेको जो हाइलाकान्डी जिल्लाको छेउमा रहेको बताए। यस क्षेत्रका अधिकांश स्थानीयहरू रेआङ जनजातिका हुन् र उनीहरू हिन्दू देवताहरूको पूजा गर्छन्।

डा नन्दीका अनुसार यी ढुङ्गाका कामहरू त्रिपुराको उनाकोटी र पिलकमा पाइने मूर्तिसँग मिल्दोजुल्दो छ, जुन सातौं र ९औँ शताब्दीको बीचमा सिर्जना भएको मानिन्छ। नन्दीले भने, ‘कोलालियनमा पाइने मूर्तिहरू सोही अवधिमा निर्माण भएका हुन् भन्ने हाम्रो विश्वास छ।’

भगवान बुद्धजस्तै (पोशाक र शैलीमा) जस्तो देखिने तर महिलाको संरचना जस्तो देखिने एउटै पूर्ण आकारको मुर्ति भेटिएको उनले बताए । ‘यो बुद्ध हो वा हिन्दू देवता हो भनेर यकिन भएको छैन तर कलाको रूप कम्बोडियामा पाइने बुद्ध मूर्तिहरूसँग मिल्दोजुल्दो छ’, उनले भने।

डा। नन्दीले भने कि राजमाला ९त्रिपुराका माणिक्य राजाहरूको इतिहास० अनुसार महाराजा धन्य माणिक्यले आफ्ना सेनापति राई कचकलाई केही रेआङ विद्रोहीहरूलाई नियन्त्रण गर्न भूमिको यस भागमा पठाए र उनले यस ठाउँमा दुर्गा पूजा गरे।

‘त्रिपुराको माणिक्य राज्य अन्तर्गत धेरै साना राज्यहरू थिए र यो सानो रेआङ समूह ती मध्ये एक थियो। स्थानीय लोककथा अनुसार राई कचक यहाँ केही समय बसेका थिए र उनले यही डाँडामा दुर्गा पूजा गरेका थिए,’ उनले भने ।

राजमालाका अनुसार धन माणिक्य सन् १४९० देखि १५१५ सम्म त्रिपुराका महाराजा थिए र राई कचक उनका सेनापति थिए। उदयपुरको त्रिपुरासुन्दरी मन्दिरलगायत सुन्दर ढुङ्गाका धेरै मन्दिरहरू धनमाणिक्यको शासनकालमा निर्माण भएका थिए।

यद्यपि, कोलालियनमा ढुङ्गाका कामहरू त्यस अवधिमा सिर्जना गरिएको थियो भने कुनै प्रमाण छैन। प्रोफेसर नन्दीले यी मूर्तिहरूको कला रूप गुप्ता र पल काल मा पाइने कला रूपहरू जस्तै रहेको बताए।

नन्दी र पलका अनुसार भारतीय पुरातत्व सर्वेक्षण विभाग (एएसआई) र विगतका अनुसन्धानकर्ताहरूले यो ठाउँ पत्ता नलागे पनि स्थानीयले ढुङ्गालाई आफ्नो देवता मानेर संरक्षण गर्दै आएका छन् ।

तपाइको प्रतिक्रिया दिनुहोस्

प्रचलन खबर

धेरै टिप्पणी गरिएका